حسن مرسلوند
10
زندگينامه رجال و مشاهير ايران ( فارسي )
ساعد نيّرى ، حسينعلى ساعد نيترى فرزند فتح السلطنه پسر بزرگ مرحوم نيّر الدوله بود كه كارهاى خوب و ارزندهء او از قبيل لولهكشى شهر مشهد در 60 سال قبل و احداث راه نيشابور به مشهد به نام شريفآباد و تعميرات مفصل گنبد حضرت رضا عليه السلام پس از خرابيهاى قزاقان روس و غيره هنوز باقى است . جدّ مادر او مرحوم محسن ميرزا يمين السلطان دارا بود . ساعد در خانوادهء محترمى در شب 16 رمضان سال 1307 قمرى در نيشابور متولد شد . نام حسينعلى بر او نهادند و اميرزادهاش ناميدند . پس از فوت پدرش به نام پدر ، فتح السلطنه خوانده شد . از اوايل جوانى به فرماندارى نيشابور منصوب ، و بعدها ملقب به سردار ساعد شد . از شعراى توانا بود و هميشه شاعران و سخنسرايان در اطرافش بودند و كانونى از شعر و ادب در منزلش بر پا بود . كتابخانهء بزرگى داشت كه بعد از وفاتش پراكنده شد . دو جلد كتاب از وى باقى است . عاقبت در 60 سالگى در حدود سال 1367 قمرى در مشهد درگذشت و در زاويهء شمال شرقى ايوان كشيك خانهء صحن عتيق آستان قدس رضوى مدفون شد . از جمله اشعار وى رباعى زير است : اى دل كه ز عشق ، توبهام مىدادى * چون شد كه تو خود به دام او افتادى ؟ توبه تو مرا دادى و اكنون بينم * خود توبه شكستى و به عشقش شادى م : مجلهء وحيد ، سال چهارم ، شمارهء 47 .